Inspraak van burgers kan je op vele manieren organiseren. De gemeente Waalwijk heeft hiervoor ook een soort gereedschapskist. Wat daar volgens Theo Weijters, Arie van Iersel en Rob Bonninga in ontbreekt, is de zogenaamde referendum-verordening. “Neem dit instrument gewoon op en zet het in als dat kan en noodzakelijk is”, roepen de drie bijna in koor.

Door Wil Monsieurs

Over nut en noodzaak van het kunnen houden van een referendum wordt verschillend gedacht. Volgens de één is een ultiem middel om het volk te raadplegen en volgens de ander is het ongeveer het slechtste wat je kan doen. Volgens onderzoeksbureau I&O Research van Ipsos, wil zelfs 71% van de burgers dat het houden van een referendum in hun gemeente mogelijk zou moeten zijn.

Theo, Rob en Arie kwamen elkaar tegen tijdens de eerste cursus ‘Wij willen jou!’ die door de gemeente Waalwijk werd gehouden. “Dit is bedoeld om burgers meer actief bij de gemeentepolitiek te betrekken”, legt Theo Weijters uit. "Daar kwamen wij op het idee om de handen ineen te slaan om het referendum ook in Waalwijk mogelijk te maken”, stelt Arie van Iersel. “Kijk, we kwamen er samen achter dat de gemeente Waalwijk geen referendum-verordening heeft. Daar willen wij verandering in aanbrengen”, vervolgt hij. Bovendien is er op 10 oktober 2024 door de fractie van Samen Waalwijk bij de gemeenteraad al een motie geagendeerd voor een onderzoek naar de invoering van referenda. Deze werd echter nog niet in stemming gebracht en wordt in die vorm momenteel nog aangehouden.

Koudwatervrees

Om het project op de rit te krijgen, hebben ze de raadsleden van de politieke partijen in de gemeenteraad individueel benaderd. De respons is echter niet om over naar huis te schrijven. Van de reacties die ze wel terugkregen, waren de drie het meest verbaasd over de argumentatie. “Als je de reactie krijgt dat het houden van een referendum voor de burgers veel te ingewikkeld is, dan snappen wij daar niets van”, zegt Rob Bonninga. “Bij een referendum verplicht je de gemeente en de raadsleden om de burger volledig te informeren over de plannen. Dan is het niet zo ingewikkeld. Je kan zeggen dat een referendum de uiterste vorm van democratie is. De burger spreekt zich uit over de plannen, hoe mooi is dat?", is de mening van alle drie. “De argumenten die we van tegenstanders hebben vernomen, vinden we zeker niet sterk of steekhoudend. Ik denk dat ze last hebben van koudwatervrees”, is de mening van Theo Weijters, die gedeeld wordt door zijn twee medestanders.

Niet tekenen bij het kruisje

Op de vraag wat ze van de inwoners van de gemeente Waalwijk willen weten, is het antwoord helder: “Laat ons weten wat je van onze wens vindt. Het is geen vreemde wens. Bij de VNG (Vereniging van Nederlandse Gemeenten) kan je een model referendum-verordening vinden. Weet ook dat de uitslag van elk referendum zowel de burger als de politiek aan het denken kan zetten en richtinggevend kan zijn. Je moet namelijk het beleid uitermate goed uitleggen en niet zomaar bij het kruisje tekenen”, menen de drie. Belangrijk detail is echter dat, als er een referendum-verordening wordt toegevoegd aan de gereedschapskist, het de gemeenteraad is die de spelregels rondom het referendum vaststelt. "Waar zijn we dan bang voor”, vraagt het trio zich af.

Om meer bekendheid te geven aan het vaststellen van een referendum-verordening, worden er binnenkort ook flyers ingezet. Als u de behoefte voelt om deze actie te ondersteunen, laat dit dan aan Theo, Rob en Arie weten. U kunt uw reactie achterlaten op: referendum.waalwijk@gmail.com